1990-cı ilin qanlı yanvar hadisəsi Azərbaycan xalqı üçün təkcə böyük faciə deyildir.

2026-01-19 Baxış: 94
img

1990-cı ilin qanlı yanvar hadisəsi Azərbaycan xalqı üçün təkcə böyük faciə deyildir. Bu tarix eyni zamanda milli şüurun silkələndiyi, azadlıq ideyasının qorxu səddini aşdığı və xalqın öz taleyinə sahib çıxmaq əzmini bütün dünyaya nümayiş etdirdiyi taleyüklü bir mərhələdir. 20 Yanvar həm hüznün, həm də milli oyanışın eyni anda yaşandığı nadir tarixi hadisələrdəndir.

Sovet imperiyasının süqut ərəfəsində Azərbaycanda baş verən proseslər mərkəzi hakimiyyəti ciddi şəkildə narahat edirdi. Xalqın artan milli özünüdərk hissi, müstəqillik tələbləri və azadlıq çağırışları imperiya üçün qəbuledilməz idi. Məhz bu səbəbdən Bakıya yeridilən qoşunlar vasitəsilə Azərbaycan xalqının iradəsini sındırmaq, milli azadlıq hərəkatını boğmaq məqsədi güdülürdü.

Lakin 20 Yanvar gecəsi sovet rejiminin planladığından tamamilə fərqli nəticə ortaya çıxdı. Qadın, qoca, uşaq demədən günahsız insanların qətlə yetirilməsi xalqda qorxu deyil, dərin nifrət və müqavimət ruhu formalaşdırdı. Bu qanlı hadisə sovet ideologiyasına olan son inam qırıntılarını da məhv etdi və imperiya miflərini xalqın gözündə darmadağın etdi.

Faciə göstərdi ki, Azərbaycan xalqı zorakılıq qarşısında geri çəkilən deyil. Əksinə, 20 Yanvar şəhidlərinin qanı milli birliyi möhkəmləndirdi, azadlıq ideyasını ümumxalq amalına çevirdi. İnsanlar başa düşdü ki, müstəqillik kənardan verilən hədiyyə deyil, ağır qurbanlar bahasına qazanılan tarixi haqqdır.

20 Yanvar hadisələri həm də milli ləyaqətin bərpası idi. Tankların qarşısına əliyalın çıxan insanlar öz cəsarəti ilə tarix yazdı. Şəhidlərin dəfni zamanı milyonlarla insanın küçələrə çıxması sovet rejiminə qarşı açıq etiraz idi və bu, artıq qorxu divarının dağıldığını göstərirdi. Xalq mənəvi baxımdan qalib gəlmişdi.

Bu faciənin siyasi mənasının dərk olunması və düzgün qiymətləndirilməsi müstəqil dövlətçilik baxımından həlledici əhəmiyyət daşıyırdı. Məhz buna görə də Ümummilli lider Heydər Əliyevin hakimiyyətə qayıdışından sonra 20 Yanvar hadisələri dövlət səviyyəsində obyektiv qiymət aldı. Bu, faciənin təkcə emosional xatirə yox, milli dövlətçilik tarixinin mühüm mərhələsi kimi qəbul edilməsini təmin etdi.

20 Yanvar hadisələri sonrakı illərdə Azərbaycanın qarşılaşdığı bütün sınaqlarda ideoloji dayaq rolunu oynadı. Torpaqlarımızın işğalı, müharibə illəri və çətin dövlət quruculuğu mərhələlərində xalq məhz həmin faciədən çıxarılan dərslər əsasında mübarizə apardı. Şəhidlik anlayışı milli ideologiyanın ayrılmaz hissəsinə çevrildi.

Bu gün Prezident İlham Əliyevin rəhbərliyi ilə Azərbaycanın əldə etdiyi nailiyyətlər, suverenliyin tam bərpası və güclü dövlət modelinin formalaşması 20 Yanvar şəhidlərinin müqəddəs amalının reallaşmasıdır. Müstəqil siyasət yürüdən, milli maraqlarını qətiyyətlə müdafiə edən Azərbaycan dövləti həmin faciədən doğan iradənin nəticəsidir.

1990-cı ilin qanlı yanvar hadisəsi Azərbaycan xalqının yaddaşında yalnız kədər günü kimi deyil, milli dirçəlişin başlanğıcı kimi yaşayır. Bu tarix sübut etdi ki, zorakılıqla xalqın yolunu kəsmək mümkün deyil. Əksinə, 20 Yanvar faciəsi Azərbaycan xalqını tarix səhnəsinə azad, qürurlu və müstəqil dövlət qurmaq əzmində olan bir millət kimi çıxardı. Bu gün yaşadığımız müstəqil Azərbaycan həmin qanlı gecənin ən böyük tarixi cavabıdır.

 

         Elmira Kazımova,

         YAP Neftçala rayon təşkilatı ərazi partiya təşkilatının sədri

         Neftçala rayon Mədəniyyət Mərkəzinin direktoru