Prezident İlham Əliyevin “Azərbaycanın yeni rəqəmsal arxitekturası” adlı vahid fəaliyyət planına həsr olunmuş müşavirədə çıxışı bir daha göstərdi ki, ölkəmizin inkişaf strategiyası ayrı-ayrı sektorların paralel irəliləyişinə deyil, onların qarşılıqlı inteqrasiyasına əsaslanır. Dövlət başçısının səsləndirdiyi fikirlərdən aydın olur ki, enerji resursları ilə rəqəmsal infrastruktur arasında mövcud olan qarşılıqlı asılılıq yeni mərhələdə Azərbaycanın strateji üstünlüyünə çevrilir.

Azərbaycan uzun illərdir ki, enerji təhlükəsizliyi sahəsində etibarlı tərəfdaş kimi tanınır. Neft və qaz layihələri ölkəyə böyük maliyyə resursları qazandırmaqla yanaşı, müasir infrastrukturun formalaşdırılmasına da zəmin yaratmışdır. Prezident İlham Əliyev müşavirədə vurğuladı ki, enerji sektorunda qazanılmış təcrübə və yaradılmış imkanlar artıq rəqəmsal transformasiya prosesinə xidmət etməlidir. Bu yanaşma iqtisadiyyatın şaxələndirilməsi siyasətinin məntiqi davamıdır.

Enerji və rəqəmsal infrastruktur arasında əlaqə ilk baxışdan fərqli sahələr kimi görünsə də, müasir iqtisadi modeldə onlar bir-birini tamamlayan sistemlərdir. Enerji resursları olmadan rəqəmsal texnologiyalar dayanıqlı fəaliyyət göstərə bilməz. Eyni zamanda, rəqəmsal idarəetmə mexanizmləri enerji sektorunun səmərəliliyini artırır, istehsal və paylama proseslərini optimallaşdırır, itkiləri minimuma endirir.

Prezidentin çıxışında xüsusi olaraq qeyd olundu ki, yeni rəqəmsal arxitektura enerji sektorunda da tətbiq ediləcək innovativ həlləri nəzərdə tutur. “Ağıllı şəbəkələr”, avtomatlaşdırılmış monitorinq sistemləri, real vaxt rejimində məlumatların təhlili və süni intellekt əsaslı qərar qəbuletmə mexanizmləri bu sahədə səmərəliliyin artırılmasına xidmət edəcəkdir. Bu isə həm daxili tələbatın ödənilməsi, həm də ixrac imkanlarının genişləndirilməsi baxımından mühüm əhəmiyyət kəsb edir.

Digər tərəfdən, enerji layihələri çərçivəsində yaradılmış infrastruktur – magistral kəmərlər, nəqliyyat dəhlizləri və kommunikasiya xətləri – artıq rəqəmsal informasiya axınlarının ötürülməsi üçün də istifadə olunur. Fiber-optik xətlərin enerji marşrutları boyunca çəkilməsi Azərbaycanın uzunmüddətli strateji planlamasının göstəricisidir. Bu sintez ölkəni həm enerji, həm də rəqəmsal tranzit mərkəzinə çevirir.

Prezident İlham Əliyevin müşavirədə səsləndirdiyi fikirlər göstərir ki, post-neft mərhələsinə keçid məhz enerji gəlirlərinin yüksək texnologiyalara və innovasiyaya yönəldilməsi ilə təmin olunacaqdır. Enerji sektorundan əldə edilən maliyyə resursları rəqəmsal infrastrukturun qurulmasına investisiya kimi yönəldilir. Bu, iqtisadiyyatın davamlı və dayanıqlı inkişaf modelini formalaşdırır.

Eyni zamanda, rəqəmsal transformasiya enerji təhlükəsizliyinin möhkəmləndirilməsinə də xidmət edir. Kritik infrastrukturun kibertəhlükəsizliyinin təmin edilməsi, məlumatların qorunması və sistemlərin dayanıqlılığı milli təhlükəsizlik məsələsidir. Prezidentin çıxışında texnoloji suverenlik və təhlükəsizlik məsələlərinin xüsusi vurğulanması bu sahəyə verilən strateji əhəmiyyətin göstəricisidir.

Beləliklə, enerji resursları ilə rəqəmsal infrastrukturun qarşılıqlı asılılığı Azərbaycanın yeni inkişaf mərhələsində əsas istiqamətlərdən birinə çevrilir. Bu model ölkəyə yalnız iqtisadi dividentlər qazandırmır, həm də geosiyasi mövqeyini möhkəmləndirir. Azərbaycan həm enerji, həm də rəqəmsal tranzit platforması kimi regionda lider rolunu gücləndirir.

“Azərbaycanın yeni rəqəmsal arxitekturası” çərçivəsində müəyyən edilmiş prioritetlər göstərir ki, ölkəmiz enerji imkanlarını yüksək texnologiyalarla sintez edərək dayanıqlı və innovativ inkişaf modelini qurmaq əzmindədir. Prezident İlham Əliyevin müşavirədə səsləndirdiyi strateji baxış məhz bu sintezin gələcək uğurlarının əsasını təşkil edir.

İsmayıl Yaqubov,

YAP Neftçala rayon təşkilatı ərazi partiya təşkilatının sədri

Aşağı Qaramanlı kənd İƏD üzrə nümayəndə