Rəqəmsal dövlət modeli: şəffaflıq, operativlik və vətəndaş məmnunluğu prioritet kimi

2026-02-16 Baxış: 43
img

Prezident İlham Əliyevin “Azərbaycanın yeni rəqəmsal arxitekturası” adlı vahid fəaliyyət planına həsr olunmuş müşavirədə çıxışı dövlət idarəçiliyində keyfiyyətcə yeni mərhələnin əsas istiqamətlərini müəyyənləşdirdi. Dövlət başçısının çıxışında xüsusi vurğulanan məsələlərdən biri rəqəmsal dövlət modelinin formalaşdırılması, şəffaflığın artırılması, operativliyin təmin olunması və vətəndaş məmnunluğunun prioritetə çevrilməsidir. Bu yanaşma müasir idarəetmə fəlsəfəsinin tələblərinə tam uyğun olmaqla yanaşı, Azərbaycan dövlətinin strateji inkişaf xəttinin məntiqi davamıdır.

Prezident İlham Əliyev müşavirədə qeyd etdi ki, rəqəmsal transformasiya yalnız texnoloji yenilik deyil, eyni zamanda idarəetmə düşüncəsinin yenilənməsidir. Əsas məqsəd dövlət xidmətlərinin vətəndaşlara daha əlçatan, sürətli və şəffaf formada təqdim edilməsidir. Bu kontekstdə rəqəmsal dövlət modeli bürokratik maneələrin minimuma endirilməsini, insan amilindən qaynaqlanan subyektiv halların aradan qaldırılmasını və qərar qəbuletmə prosesinin daha dəqiq informasiya bazasına əsaslanmasını nəzərdə tutur.

Şəffaflıq rəqəmsal dövlətin əsas sütunlarından biridir. Elektron xidmətlərin tətbiqi, məlumat bazalarının inteqrasiyası və açıq hökumət prinsiplərinin genişləndirilməsi korrupsiya risklərini azaldır, ictimai nəzarət mexanizmlərini gücləndirir. Prezident İlham Əliyevin vurğuladığı kimi, dövlət strukturlarının fəaliyyəti cəmiyyət üçün aydın və hesabatlı olmalıdır. Rəqəmsal platformalar bu məqsədə nail olmaq üçün ən effektiv alətlərdən biridir.

Operativlik isə müasir dövlət idarəçiliyinin digər mühüm tərkib hissəsidir. Vətəndaşların müraciətlərinə qısa müddətdə baxılması, xidmətlərin “bir pəncərə” prinsipi əsasında təqdim edilməsi və sənədləşmə proseslərinin avtomatlaşdırılması dövlət-vətəndaş münasibətlərində yeni keyfiyyət mərhələsi yaradır. Rəqəmsal həllər sayəsində vaxt itkisi azalır, xidmətlərin keyfiyyəti yüksəlir və inzibati xərclər optimallaşdırılır.

Dövlət başçısının çıxışında vətəndaş məmnunluğunun prioritet kimi müəyyən edilməsi xüsusi əhəmiyyət daşıyır. Çünki rəqəmsal transformasiyanın əsas məqsədi texnologiyanın tətbiqi deyil, insan amilinin önə çəkilməsidir. Dövlət xidmətləri vətəndaşın gündəlik həyatını asanlaşdırmalı, onun hüquqlarının təminatına xidmət etməlidir. Bu baxımdan rəqəmsal dövlət modeli sosial ədalətin və bərabər imkanların möhkəmləndirilməsinə töhfə verir.

Rəqəmsal arxitektura çərçivəsində dövlət informasiya sistemlərinin vahid platformada birləşdirilməsi xüsusi əhəmiyyət kəsb edir. Məlumatların təkrar toplanmasının qarşısının alınması, dövlət qurumları arasında koordinasiyanın gücləndirilməsi və analitik qərar qəbuletmə mexanizmlərinin tətbiqi idarəetmənin səmərəliliyini artırır. Prezident İlham Əliyevin qeyd etdiyi kimi, bu proses sistemli və mərhələli şəkildə həyata keçirilməlidir.

Kibertəhlükəsizlik məsələsi də rəqəmsal dövlət modelinin ayrılmaz hissəsidir. Məlumatların qorunması, şəxsi informasiyanın təhlükəsizliyi və kritik infrastrukturun müdafiəsi prioritet istiqamətlər sırasındadır. Dövlət başçısının vurğuladığı texnoloji suverenlik anlayışı məhz bu kontekstdə xüsusi aktuallıq kəsb edir. Rəqəmsal inkişaf təhlükəsizlik təminatları ilə paralel şəkildə aparılmalıdır.

Azərbaycan artıq bir sıra sahələrdə uğurlu rəqəmsal xidmət modellərini tətbiq edib və bu təcrübə yeni mərhələdə daha geniş miqyas alacaq. Prezident İlham Əliyevin strateji baxışı ondan ibarətdir ki, rəqəmsal dövlət yalnız xidmətlərin elektronlaşdırılması ilə kifayətlənməməli, bütövlükdə idarəetmə sisteminin modernləşdirilməsinə xidmət etməlidir. Bu isə ölkənin dayanıqlı inkişafını və rəqabət qabiliyyətini artıracaq.

Beləliklə, rəqəmsal dövlət modeli Azərbaycan üçün həm texnoloji yenilik, həm də idarəetmə islahatıdır. Şəffaflıq, operativlik və vətəndaş məmnunluğu bu modelin əsas prioritetləridir. Prezident İlham Əliyevin müşavirədə səsləndirdiyi konseptual yanaşma göstərir ki, ölkəmiz müasir çağırışlara uyğun, çevik və effektiv dövlət idarəçiliyi sistemi qurmaq əzmindədir. Bu isə Azərbaycanın gələcək inkişafının əsas təminatlarından biri kimi çıxış edir.

 

Şahin Mənəfov,

YAP Neftçala rayon təşkilatı ərazi partiya təşkilatının sədri

Neftçala Rayon Statistika İdarəsinin rəisi