Xocalı soyqırımı yalnız Azərbaycan xalqının faciəsi deyil, həm də beynəlxalq hüquq və insanlıq üçün əhəmiyyətli bir hadisədir. 1992-ci ilin fevralında 613 nəfərin, o cümlədən 106 qadın və 63 uşağın erməni silahlı qüvvələri tərəfindən qəddarcasına qətlə yetirilməsi dünya ictimaiyyətinin diqqətini çəkməli idi. Lakin uzun illər boyunca bir çox qüvvələr bu qanlı cinayəti ört-basdır etməyə çalışdılar. Ermənistan dövləti və onu dəstəkləyən tərəflər, eyni zamanda, dünya erməniliyinin təsiri ilə Xocalı faciəsini Azərbaycan xalqının üzərinə yıxmağa cəhd göstərirdilər.

Azərbaycanın haqq işini dünyaya çatdırmaq üçün əyilməz bir iradə göstərildi. Heydər Əliyev Fondunun təşəbbüsü ilə Leyla Əliyeva rəhbərliyi altında “Xocalıya ədalət!” hərəkatı genişmiqyaslı fəaliyyətə başladı. Bu təşəbbüs 20 ildən artıq müddətdə dünyanın müxtəlif ölkələrində simpoziumlar, konfranslar və təqdimatlar təşkil etdi, yüzlərlə kitab, broşür və buklet dərc olundu. Hərəkatın məqsədi bir idi: dünya ictimaiyyətinə Xocalıda baş vermiş soyqırımı barədə həqiqətləri çatdırmaq və ədalətin bərpasına dəstək yaratmaq.

Prezident İlham Əliyev çıxışında qeyd etmişdir: “Əgər biz öz haqq səsimizi ucaltmasaydıq, bu gün bəlkə də dünyada Xocalı soyqırımı ilə bağlı həqiqətə uyğun məlumat olmayacaqdı.” Bu sözlər Azərbaycan xalqının beynəlxalq səviyyədə haqq işini uğurla təqdim etməsinin rəmzidir. Hərəkat nəticəsində artıq 20-yə yaxın ölkə Xocalı soyqırımını rəsmən tanıyıb və tanıma prosesi davam edir.

“Xocalıya ədalət!” hərəkatı yalnız diplomatik uğur deyil. Bu, həm də Azərbaycanın haqq səsinin gücünü, xalqımızın əyilməz iradəsini nümayiş etdirir. Hərəkatın təsiri sayəsində dünya ictimaiyyətində Xocalı soyqırımı ilə bağlı obyektiv informasiya bazası formalaşmış, erməni təbliğatı və saxta məlumatların yayılmasının qarşısı alınmışdır. Prezident İlham Əliyev dəfələrlə vurğulamışdır ki, hərəkatın nəticələri Azərbaycan xalqının haqq səsini beynəlxalq səviyyədə tanıtdı və ədalətin təmin olunmasına təkan verdi.

Azərbaycanın haqq səsini ucaltmaq yalnız sözlərlə bitməmişdir. 2020-ci ilin Vətən müharibəsi və 2023-cü ilin antiterror əməliyyatı nəticəsində Azərbaycan öz torpaqlarını işğaldan azad etdi, düşməni məğlub etdi və Xocalıya ədalət uğrunda atılan addımları tam şəkildə yekunlaşdırdı. Prezidentin sözləri ilə desək: “20-yə yaxın ölkənin Xocalı soyqırımını rəsmən tanıması bir addım idi, Vətən müharibəsi və şanlı Zəfərimiz ikinci addım idi, Xocalı şəhərinin azad edilməsi isə son addımlardan biri idi.”

Bu proses yalnız tarixi ədalətin təmin olunması deyil, həm də milli iradənin və dövlətin əyilməzliyinin göstəricisidir. Azərbaycan xalqı və dövləti göstərdi ki, haqqını müdafiə etmək üçün bütün səyləri birləşdirə bilər və nəticədə dünya ictimaiyyətinə həm tarixi həqiqəti, həm də milli gücü nümayiş etdirir.

Prezident İlham Əliyevin çıxışında qeyd etdiyi kimi: “Biz ədaləti Silahlı Qüvvələrimizin peşəkarlığı, fədakarlığı, rəşadəti hesabına özümüz təmin etdik. Əlbəttə ki, hərbi cinayətkarları ədalət məhkəməsinə gətirmək və ədalətli məhkəməni təşkil etmək, yenə də deyirəm, bizim ədalətimizin son nöqtəsi idi.” Bu sözlər hərəkatın ideoloji xəttini, həmçinin Azərbaycanın haqq işini qorumaq iradəsini simvollaşdırır.

Beləliklə, “Xocalıya ədalət!” hərəkatı beynəlxalq səviyyədə Azərbaycan haqq səsinin zəfəri olaraq tarixə yazıldı. Bu, həm də gələcək nəsillərə bir mesajdır: ədalət uğrunda mübarizə hər zaman nəticə verir, xalqın haqq səsi isə heç vaxt itirilməz. Xocalıya ədalət yalnız bir hərəkət deyil, Azərbaycan dövlətinin gücünün, xalqın birliyinin və milli iradəsinin simvoludur.

Aqşin Hüseynli,

YAP Neftçala rayon təşkilatı ərazi partiya təşkilatının sədri

Neftçala rayon Uşaq-Gənclər İdman-Şahmat məktəbinin direktoru